6.Sınıf “MERAK ETTİKLERİMİZ” Metni Günlük Ders Planı (2018-2019)

Genel Manşet Türkçe 6. Sınıf Günlük Planlar

2018-2019 eğitim öğretim yılı 6. Sınıf 5. temanın (Doğa ve Evren)  “MERAK ETTİKLERİMİZ” adlı metni günlük ders planını  buradan  indirebilirsiniz.

DERS PLANI 04 ŞUBAT-  10 ŞUBAT 2019

1. BÖLÜM

Ders TÜRKÇE
Sınıf 6
Temanın Adı/Metnin Adı DOĞA ve EVREN / MERAK ETTİKLERİMİZ
Konu             Kelime anlamı
Hikaye unsurları
Gazete haberi inceleme
e-posta yazma
Hikaye edici metin
İsim tamlamaları
Önerilen Süre 40+40+40+40+40+40( 6 ders saati )

2. BÖLÜM

Öğrenci Kazanımları /Hedef ve Davranışlar

OKUMA

T.6.3.1. Noktalama işaretlerine dikkat ederek sesli ve sessiz okur.

T.6.3.2. Metni türün özelliklerine uygun biçimde okur. Öğrencilerin seviyelerine uygun, edebî değeri olan şiirleri ve kısa yazıları türünün özelliğine göre okumaları ve ezberlemeleri sağlanır.

T.6.3.5. Bağlamdan yararlanarak bilmediği kelime ve kelime gruplarının anlamını tahmin eder.

 b) Öğrencinin öğrendiği kelime ve kelime gruplarından sözlük oluşturması teşvik edilir.

T.6.3.9. İsim ve sıfat tamlamalarının metnin anlamına olan katkısını açıklar.

T.6.3.17. Metinle ilgili soruları cevaplar. Metin içi ve metin dışı anlam ilişkileri kurulur.

T.6.3.22. Metindeki hikâye unsurlarını belirler. Olay örgüsü, mekân, zaman, şahıs ve varlık kadrosu, anlatıcı üzerinde durulur.

T.6.3.32. Medya metinlerini değerlendirir. İnternet, sinema ve televizyonun verdiği iletileri değerlendirmeleri sağlanır. 

T.6.3.34. Bilgi kaynaklarının güvenilirliğini sorgular.

KONUŞMA

T.6.2.1. Hazırlıklı konuşma yapar. Öğrencilerin verilen bir konu hakkında görsellerle destekleyerek kısa sunum hazırlamaları ve prova yapmaları sağlanır.

YAZMA

T.6.4.3. Hikâye edici metin yazar.

T.6.4.8. Yazdıklarının içeriğine uygun başlık belirler.

T.6.4.14. Kısa metinler yazar. Duyuru, ilan ve reklam metinleri yazdırılır.

Öğretme-Öğrenme-Yöntem ve Teknikleri

Okuma, bölerek okuma, açıklayarak okuma, inceleme, günlük hayatla ilişkilendirme ve günlük hayattan örnekler verme

Kullanılan Eğitim Teknolojileri-Araç, Gereçler ve Kaynakça // * Öğretmen  * Öğrenci

İmla kılavuzu, sözlük, deyimler ve atasözleri sözlüğü, EBA, İnternet,  deyim hikayeleri…

Öğretme-Öğrenme Etkinlikleri

Dikkati Çekme

Dünyanın oluşumu hakkında öğrencilerin düşünmesi istenecek. Akıllı tahtada Google Eart açılarak dünyanın oluşumu hakkında çocukların ön bilgileri alınacak.

Güdüleme

Öğrencilere “DOĞA ve EVREN” temasına geçtiğimizi ve bu temada doğayo merkeze alacağımızdan bahsedilecek. Temada yer alan metinler incelendikten sonra ilk metnimizde “MERAK ETTİKLERİMİZ” başlığı ile ilgili dünyanın oluşumu üzerine merak ettikleri sorgulanacak. Evrenin oluşumunda gizemini hala koruyan durumların olduğu belirtilecek. Allah’ın kainatı yaratırken her şeyi kusursuz bir düzende yarattığı vurgulanacak.

Gözden Geçirme

Metnin görselleri üzerinde öğrencilerden yorumlar alınacak.

Derse Geçiş

  1. Gözden geçirme bölümünde öğrencilere metnin görsellerini incelemesi istenecek. Görsel okuma yapılacak.
  2. Metnin bir kez sessiz okunması sağlanacak. Bu okuma esnasında deyimleri tespit etmeleri istenecek. Daha sonra sesli, bölerek okuma yöntemi uygulanacak. Anahtar kelimeleri ve anlamını bilmedikleri kelimeleri bulmaları istenecek.
  3. Anahtar Kelimeler : evren, yıldız, galaksi, astronom, kızıl kayma, güneş, yıldız, beyaz cüce
  4. Anlamını bilmedikleri kelimeler bulunacak. Anlamlarıyla beraber sözlük defterine yazılacak.

1. Etkinlik

Etkinlikte metinde yer alan bazı kelimelerin anlamları verilmiş. Bu anlamlardan yola çıkarak kelimeler tespit edilecek.

1. astronom

2. süpernova

3. element

4. galaksi

5. evren

6. kimyasal

7. atom

b kısmında yukardaki kelimeler bulmacada bulunacak. Boşta kalan harfer soldan sağa okunarak bir cümle bulunacak.

“Uzay yolunda nefes kesici bir macera yaşamak istiyoruz.”

2. Etkinlik

Bu etkinlikte okuduğumuz metinden yola çıkarak sorular cevaplanacak.

1. Galaksilerin kızıla kayması neyin habercisidir?

Galaksilerin bizden uzaklaştığının habercisidir.

2. Güneş olmasaydı yaşamımızda neler değişirdi? Düşüncelerinizi metinden hareketle açıklayınız.

Dünyamız karanlık olurdu, ısı olmadığı için ısınamazdık. Besinlerimiz güneş olmadığı için yok olurdu, beslenemezdik. Bütün canlılar yok olurdu.

3. Yakıtları tükenen küçük yıldızlara ne olur? Anlatınız.

Uzun süre parıldamaya devam ederler.

4. Sizce başka gezegenlerde hayat var mıdır? Düşüncelerinizi nedenleriyle açıklayınız.

5. Yeni bir gezegen keşfetseydiniz ona hangi ismi verirdiniz? Neden?

6. Keşfettiğiniz gezegenin Dünya’ya göre daha yaşanabilir olması için hangi özelliklere sahip olmasını isterdiniz? Anlatınız.

3. Etkinlik

Öğrenciler 1. Etkinlikte buldukları cümle ile ilgili bir hikaye tasarlayacak. Bu etkinlikte bu oluşturacakları hikayenin unsurlarını belirleyecekler.

4. Etkinlik

Etkinliğin A kısmında yer alan haber metinleri okunacak. Önemli olan yerlerin altı çizilecek. B kısmında ise haber metinleri ile ilgili istenenler uygun yerlere yazılacak.

C kısmında ise iki farklı görüşü savunan haberler hakkında çocukların düşünceleri sorgulanacak. D kısmında ise öğrencilerin  bu iki haber yazısını yazan kişilere soru sorma fırsatları olsa hangisine neler soracakları belirlenecek.

5. Etkinlik

Öğrencilerden bir astronot olduklarını hayal etmeleri istenecek ve uzayda geçirdikleri bir günü hayal ederek hikaye edici bir metin hazırlamaları istenecek.

6.Etkinlik

Bu etkinlikte isim tamlamaları öğrencilere kavratılacak. 

İSİM TAMLAMALARI

Bir ismin aitlik ilgisi yönünden daha belirgin hâle gelmesi için başka bir isim tarafından tamamlanmasıyla oluşan isim grubuna isim tamlaması denir. İsim tamlamaları da tıpkı sıfat tamlamaları gibi tamlayan ve tamlanandan oluşur

Örnek:

düğme gömleğin düğmesi
    isim isim isim
(tamlayan) (tamlanan)

Yukarıdaki örnekte “düğme” isminin önüne gelen “gömlek” ismi o düğmenin kime veya neye ait olduğunu göstererek daha belirgin hale gelmesini sağlamış ve isim tamlaması oluşturmuştur. Bu tamlamada “gömleğin” sözcüğü tamlayan, “düğmesi” sözcüğü ise tamlanan görevindedir.

İsim tamlamalarında tamlayan, ilgi eklerini; tamlanan ise iyelik (aitlik) eklerini alır.

Tamlayan ekleri (ilgi ekleri): -ın /-in /-un /-ün, -(n)ın /-(n)in /-(n)un /-(n)ün, -im
Tamlanan ekleri (iyelik ekleri): -ı /-i /-u /-ü, -(s)ı /-(s)i /-(s)u /-(s)ü, -im, -in

Örnek:

telefonun ekranı
Bu örnekte “telefon” ve “ekran” sözcükleri birer isimdir. “Telefon” ismi, “-un” tamlayan ekini; “ekran” ismi ise “-ı” tamlanan ekini alarak isim tamlaması oluşturmuşlardır. 

İsim tamlamaları belirtili, belirtisiz ve zincirleme isim tamlamaları olmak üzere üçe ayrılır:

1. Belirtili İsim Tamlaması

Tamlayanın ilgi eki, tamlananın da iyelik eki aldığı tamlamalardır. Bu tamlamalarda belirgin bir aitlik anlamı vardır, tamlananın tamlayana ait olduğu belirtilir.

Belirtili isim tamlaması ⇒ tamlayan + ilgi eki | tamlanan + iyelik eki

Örnek:

uçağın motoru
Bu örnekte “uçak” sözcüğü tamlayan (ilgi) eki ve “motor” sözcüğü de tamlanan (iyelik) ekini alarak isim tamlaması oluşturmuştur. İsim tamlamasını oluşturan iki kelime de ek aldığı için bu tamlama, belirtili isim tamlamasıdır.

TAMLAYAN TAMLANAN
okulun müdürü
Ali’nin defteri
benim kalemim
bilgisayarın kablosu
öğrencilerin birkaçı

NOT:Belirtili isim tamlamalarında, tamlanana sorduğumuz “kimin, neyin?” sorularıyla tamlayanı bulabiliriz.

TAMLAYAN TAMLANAN
kapının kolu neyin kolu? → kapının
Osman’ın oğlu kimin oğlu? → Osman’ın
benim hikâyem kimin hikâyesi → benim

Belirtili isim tamlamalarında tamlayan ile tamlanan yer değiştirebilir.

Örnek:

Hiç kesilmedi uğultusu rüzgârın.
cümlesinde “rüzgârın uğultusu” belirtili isim tamlamasıdır. Fakat bu cümlede tamlayan ile tamlanan yer değiştirmiş ve tamlanan tamlayanın önünde yer almıştır.

Gözleri bir şiir gibiydi onun. → onun gözleri

Belirtili isim tamlamalarında tamlayan ile tamlanan arasına başka türden sözcükler girebilir.

Örnek:

Ahmet’in mavi gömleği yeniymiş.
cümlesinde “Ahmet’in gömleği” belirtili isim tamlamasıdır. Bu tamlamanın arasına sıfat olan “mavi” sözcüğü girmiştir.

Gazetenin ilk sayfası koparılmış.

Takımın en yaşlı oyuncusu sakatlandı.

Not: Belirtili isim tamlamalarında, tamlayan da tamlanan da birden çok sözcükten oluşabilir.

Örnek:

TAMLAYAN TAMLANAN
» annenin babanın sevgisi
isim isim isim
TAMLAYAN TAMLANAN
» hastanın adı, soyadı
isim isim isim

 Yazarın öyküleri ve şiirleri çok başarılı.

Evin ve arabanın vergisi henüz ödenmedi.
Yukarıdaki cümlelerde kırmızı renkli kalın harflerle yazılmış kelimeler tamlayan, yeşil renkli kalın harflerle yazılmış kelimeler ise tamlanan görevindedir.

2. Belirtisiz İsim Tamlaması

Tamlayanın ek almadığı, sadece tamlananın ek aldığı tamlamalardır.

Belirtisiz isim tamlaması ⇒ tamlayan | tamlanan + iyelik eki

Örnek:

erik ağacı
Bu örnekte “erik” sözcüğü tamlayan, “ağaç” sözcüğü ise tamlanandır. Bu isim tamlamasında tamlayan olan “erik” sözcüğü herhangi bir tamlayan ekini almamıştır, tamlanan olan “ağaç” sözcüğü ise “-ı” tamlanan ekini almıştır. İsim tamlamasını oluşturan iki kelimeden sadece biri ek aldığı için bu tamlama, belirtisiz isim tamlamasıdır.

TAMLAYAN TAMLANAN
okul müdürü
Türkçe defteri
öğrenci sayı
elektrik kablosu
sokak lamba
tarih öğretmeni
İstanbul Boğazı
Türkiye Cumhuriyeti
aşk acı

NOT: Belirtisiz isim tamlamalarında, tamlayan ile tamlanan yer değiştiremez ve tamlayan ile tamlanan arasına başka sözcük giremez.

3. Zincirleme İsim Tamlaması

İkiden fazla ismin birbirine bağlandığı isim tamlamalarıdır. Zincirleme isim tamlaması ayrı bir tamlama çeşidi değildir. Bu tamlamada tamlayan ya da tamlanan veya her ikisi de kendi içinde başka bir isim tamlaması oluşturur.

Örnek:

TAMLAYAN TAMLANAN
 Ahmet’in kaleminin ucu
belirtili isim tamlaması

Yukarıdaki örnekte tamlayan (Ahmet’in kalemi) kendi içinde belirtili isim tamlamasıdır. Bu tamlamaya “-nın” ilgi eki eklenmiş ve tamlama “ucu” tamlananına bağlanmıştır. Böylece iki tamlama iç içe girerek ve zincirleme isim tamlaması olmuştur.

TAMLAYAN TAMLANAN
sokak lambasının ışığı
belirtisiz isim tamlaması

Yukarıdaki zincirleme isim tamlamasında, tamlayan (sokak lambası) kendi içinde belirtisiz isim tamlamasıdır.

TAMLAYAN TAMLANAN
 Ayşe’nin Türkçe defteri
belirtisiz isim tamlaması

Yukarıdaki zincirleme isim tamlamasında, tamlanan (Türkçe defteri) kendi içinde belirtisiz isim tamlamasıdır.

 Tiyatro salonunun kapısı kapalıydı.
 Deniz suyunun sıcaklığı artmış.

4. Takısız İsim Tamlaması

Tamlayanın ve tamlananın hiçbir tamlama eki almadığı isim tamlamalarıdır.

Takısız isim tamlamaları, ya tamlananın “ne(y)den yapıldığını” (hammaddesini) ya da benzerlik ilgisi kurarak tamlananın “neye benzediğini” belirtir.

Örnek:

gümüş yüzük
tamlamasında iki sözcük de tamlama eki almamıştır ve bu tamlamadaki “gümüş” sözcüğü yüzüğün neyden yapıldığını (hammaddesini) belirtmektedir. Bu yüzden bu tamlama takısız isim tamlamasıdır.

TAMLAYAN TAMLANAN
altın kafes
cam kavanoz
çelik tencere
deri mont
keten pantolon

taş kalp
tamlamasında iki sözcük de tamlama eki almamıştır ve bu tamlamadaki “taş” sözcüğü kalbin neye benzediğini belirtmektedir, yani kalp, taşa benzetilmektedir. Bu yüzden bu tamlama takısız isim tamlamasıdır.

TAMLAYAN TAMLANAN
altın saç
demir yumruk
çelik irade
deniz göz

A kısmı:

Galaksilerin ışıkları kızıla kayıyor.

Bu yıldız, Güneş Sistemi’nin merkezinden ışık saçıyor.

Bilim insanları, bu konuda araştırmalar yapıyor.

Gezegenimizde yaşamın kaynağı Güneş’tir.

Neden evrenin başlangıcı olduğunu düşünüyoruz?

B kısmı:

Lafla peynir gemisi yürümez.

Borç yiğidin kamçısıdır.

Davulun sesi uzaktan hoş gelir.

Komşu komşunun külüne muhtaçtır.

Ay ışığında ceviz silkilmez.

àBir sonraki metin için öğrencilerden Evliya Çelebi ve Seyahatname hakkında araştırma yapmaları istenecek.

3. BÖLÜM

Ölçme-Değerlendirme

Aşağıdaki boşluğa içinde isim tamlaması bulunan  3 cümle yazınız.

1.

2.

3.

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

Okurken yorum yapabilme, problem çözme, düşündüğünü tasarlama, yazarken imla ve noktalamaya diğer derslerde de dikkat etmeleri sağlanır.

Türkçe Öğretmeni      04.01.19
Sefa AVCILAR Okul Müdürü  

2018-2019 eğitim öğretim yılı 6. Sınıf 5. temanın (Doğa ve Evren)  “MERAK ETTİKLERİMİZ” adlı metni günlük ders planını  buradan  indirebilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.